Мәжілісте бірінші оқылымда Қаржы нарығын дамыту және қаржы қызметтерін тұтынушылардың құқықтарын қорғау мәселелері бойынша заңнамаға енгізілген түзетулер қаралды.
Новеллалар елдің банк секторына шетелдік ірі ойыншыларды тарту үшін әкімшілік кедергілерді азайтуды көздейді. Микробизнес үшін қарыздарды қолжетімді ететін шаралар ұсынылды. Бұдан басқа, тұтынушылық кредит беру саласындағы қорғау тетіктері күшейтілетін болады. Бүгінде қазақстандық банк секторында 8 шетелдік банк жұмыс істейді. Олардың аналық капиталы Қытайда, Кореяда, Ресейде, Араб Әмірліктерінде, АҚШ-та, Чехияда және Түркияда. Айтпақшы, біздің еліміздегі банктердің кредиттік портфелінің 80% — ы шағын және орта бизнеске қарыздар. Мәжілісте қаралған заңнамадағы түзетулерге сәйкес қаржы секторындағы жаңа ойыншылар үшін қызмет түрлерінің тізімі кеңейтіледі. Бұл депозиттерді тарту, төлем карталарын шығару, валютамен айырбастау операциялары туралы. Лицензия алу үшін құжаттар тізімі қысқарады. Сарапшылар банк секторындағы бәсекелестіктің артуын, демек, несие мөлшерлемелерінің төмендеуін күтеді.
Мәдина Әбілқасымова, ҚР Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы: — егер несиелер теңгемен берілсе, онда олар ҰБ базалық мөлшерлемесіне бағдарланатын болады. Егер валютада кредиттер берілсе, онда олар шет мемлекеттің базалық мөлшерлемесіне бағдарланатын болады. Бәсекелестікті дамыту, банк секторында жаңа ойыншылардың пайда болуы тұрғысынан, менің ойымша, банктердің тәуекел-тәбеті артады және клиенттердің арқасында бәсекелестік артады. Біз ставкалардың белгілі бір төмендеуі болады деп күтеміз. Новеллалардың екінші блогы ауылдардағы Микробизнес үшін қарыздардың қолжетімділігін қамтамасыз етуге қатысты болады. Мысалы, аймақтардағы микроқаржы ұйымдары әлі депозиттер аша алмайды, клиенттердің шоттарын жүргізе алмайды, карточкалық шоттар бере алмайды. Олар үшін Енді жеңілдетілген базалық лицензия енгізіледі, активтер бойынша талаптар азаяды, өкілеттіктер кеңейтіледі.
Мәдина Әбілқасымова, ҚР Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы: — бұл өңірлік деңгейде қызмет көрсететін екінші деңгейдегі банктердің белгілі бір жаңа қабатының пайда болуына мүмкіндік береді деп ойлаймыз, біз осындай операциялар түрлеріне қоятын шектеулерге байланысты микро және шағын бизнеске көбірек бағдарланатын болады. Бұл ең бастысы шағын және орта бизнестің қаржылық қызметтерге қолжетімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Азаматтарды несиелендіру жүйесі мен түзетулеріне тоқталамыз. Барлық қазақстандықтар үшін банктік кредитті мерзімінен бұрын өтегені үшін тұрақсыздық айыбы алынып тасталады. Өзгерістер микрокредиттерге де әсер етеді-қарызды қайтармау жағдайларын қоспағанда, кез келген тұрақсыздыққа тыйым салуды енгізеді. Ал әлеуметтік осал топтағы азаматтар үшін ай сайынғы төлемдерді 50% төмендету ұсынылады.
Ерлан Стамбеков, ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты: — сақтандыру компаниялары үшін комиссиялардың мөлшерін азайтты. Екіншіден, халықтың әлеуметтік осал топтарын білдіретін адамдар үшін төлемдерден үш айға кейінге қалдырылады. Мүмкіндігі шектеулі жандарға арналған үлкен түзетулер блогы бар. Банктердің цифрлық сервистерін, оның ішінде маркетплейс қызметтері арқылы пайдалану кезінде азаматтарды тәуекелдерден қорғауды күшейту көзделген. Айта кетейік, Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің мәліметінше, биылғы жылы банк клиенттерінің дербес деректері тараған жоқ. Белгілі болғандай, арнайы автоматтандырылған жүйе нақты уақыт режимінде банктердің ақпараттық жүйелеріне кибершабуылдармен күреседі.
